Στον «αέρα» εκατοντάδες ασφαλισμένοι της Commercial Value, καθώς η αρμόδια εποπτική αρχή αποφάσισε να αναστείλει της λειτουργία της εταιρίας. Παρέπεμψε, ωστόσο, το θέμα για τελική απόφαση στον υφυπουργό Οικονομικών, Φίλιππο Σαχινίδη, καθώς τα μέλη της εποπτικής αρχής τελούν υπό παραίτηση.
Σε περίπτωση που ο υπουργός υπογράψει την απόφαση για αναστολή λειτουργίας, θα πρέπει η εταιρεία να σφραγιστεί και να οριστεί εκκαθαριστής που θα πρέπει να μεταβιβάσει το χαρτοφυλάκιο αυτοκινήτων στο επικουρικό ταμείο και να θέσει υπό εκκαθάριση το χαρτοφυλάκιο ζωής.
Στον κλάδο αυτοκινήτων είναι ασφαλισμένοι 400.000 οδηγοί, ενώ άλλοι 50.000 βρίσκονται ασφαλισμένοι στον κλάδο ζωής. Η Commercial Value κατέχει το 35% του μετοχικού κεφαλαίου της Aspis Bank.
Όπως παρατηρεί ο διάσημος ψυχαναλυτής Ζακ Αλαίν Μιλέρ, το χρηματικό σημαίνων ή σύμβολο (το χρήμα δηλαδή) είναι εικονικό, στηρίζεται δηλαδή σε μία σειρά κοινωνικές συμβάσεις οι οποίες αρθρώνονται γύρω από ένα κενό. Το χρήμα έχει αξία επειδή εμείς συμφωνήσαμε να του την παραχωρήσουμε. Το χρηματοπιστωτικό σύμπαν είναι ένα οικοδόμημα κατασκευασμένο από μύθους και το βασικό θεμέλιο του είναι αυτό που ο Λακάν ονόμαζε “το υποκείμενο που υποτίθεται πως γνωρίζει”, γνωρίζει το πως και το γιατί των εκατομμυρίων χρηματιστικών συναλλαγών που συμβαίνουν ανά πάσα στιγμή. Ποιος παίζει αυτό το ρόλο στην προκειμένη περίπτωση; Μα το δίκτυο των επιβλεπουσών αρχών (κεντρική τράπεζα, επιτροπή κεφαλαιαγοράς, υπουργείο οικονομικών κλπ), από το οποίο, ορισμένες φορές, μία φιγούρα ξεχωρίζει. Ο Γκρίνσπαν για παράδειγμα μέχρι πρόσφατα. Οι χρηματιστηριακοί παίκτες βασίζουν τη συμπεριφορά τους σε αυτή την πεποίθηση. Το φανταστικό και υπερευέλικτο οικοδόμημα διατηρεί τη συνοχή του δια μέσω της “πίστης” στις ρυθμιστικές αρχές, δηλαδή μέσω της “μεταβίβασης” στο “υποκείμενο που υποτίθεται πως γνωρίζει”.
Τι γίνεται όμως όταν αυτή εμπιστοσύνη των αγορών, δηλαδή η πεποίθηση στην ικανότητα των αρχών να εξασφαλίζουν ανά πάσα στιγμή την εύρυθμη λειτουργία των αγορών καταρρέει; Αυτό συνέβη στην προκειμένη περίπτωση το Σεπτέμβρη του 2008, όταν η κεντρική τράπεζα των ΗΠΑ άφησε την μεγάλη επενδυτική τράπεζα Λέμαν Μπρόδερς να καταρρεύσει, σπέρνοντας πανικό στις διεθνείς αγορές. Αυτό που ακολούθησε είναι λίγο ως πολύ γνωστό, η διαβόητη πιστωτική ασφυξία. Σχεδόν όλες οι συναλλαγές πάγωσαν, οι τράπεζες έπαψαν να δανείζουν ακόμα και σε επιχειρήσεις και καταναλωτές που από κάθε άποψη ήταν φερέγγυοι, ενώ οι μετοχές των τραπεζών έκαναν βουτιά αφού κανένας επενδυτής δεν γνώριζε εάν ήταν υγιής ή όχι, με αποτέλεσμα να δημιουργηθεί σοβαρό πρόβλημα ακόμα και σε εκείνες που δεν ήταν εκτεθειμένες στα τοξικά προϊόντα που εξαρχής προκάλεσαν το πρόβλημα.
Αλλού λοιπόν πρέπει να αναζητηθεί η εξήγηση της αδυναμίας των ρυθμιστικών αρχών να “ενσαρκώσουν” την εμπιστοσύνη των αγορών. Την απάντηση μας τη δίνει απροσδόκητα ό ίδιος Γκρίνσπαν, ο επί σχεδόν 19 χρόνια επικεφαλής της FED. Στην κατάθεσή του στο κογκρέσο στις 22 Οκτώβρη του περασμένου έτους για την τρέχουσα κρίση, αφού δηλώνει σοκαρισμένος από το μέγεθος της κρίσης αναφέρει αυτοκριτικά:
Με βάση την παραπάνω ανάλυση φωτίζεται και το περιεχόμενο των μέτρων που έχουν παρθεί μέχρι στιγμής από τις κυβερνήσεις για την αντιμετώπιση της κρίσης. Η βασική τους στόχευση έγκειται στο να ανασυγκροτήσουν το “υποκείμενο που υποτίθεται πως γνωρίζει”. Στην αρχή είχαμε ορισμένες ad hoc κινήσεις που προέκυπταν από το γενικευμένο πανικό (κυρίως όσο ήταν ακόμη πρόεδρος ο Μπους), αλλά γρήγορα περάσαμε σε σχεδιασμένες ενέργειες που στόχευαν στο να αποκαταστήσουν της εμπιστοσύνη στην αγορά, και να δημιουργήσουν την πεποίθηση πως οι αρχές είναι σε θέση να εξασφαλίσουν την ομαλή και απρόσκοπτη λειτουργία του συστήματος. Για το στόχο αυτό δαπανήθηκαν αφειδώς τεράστια ποσά, ενώ οι κυβερνήσεις δεσμεύτηκαν πως θα δουλέψουν για το σκοπό αυτό “by any means necessary”, αποδεικνύοντας πως το “πραγματικό” σε αυτή την κοινωνία δεν είναι άλλο από το … κεφάλαιο.
